BAHAGI 3: Ang Pagsingil sa Hambog at ang Bagong Simula
Martes ng umaga. Maaliwalas ang panahon ngunit sa loob ng mansyon sa Villa Esperanza, payapang nagkakape si Don Arturo habang si Beatriz ay abala sa panonood ng telebisyon habang nakataas ang mga paa sa kanyang paboritong recliner chair. Walang kamalay-malay ang dalawa na ilang minuto na lamang ang nalalabi sa kanilang marangyang buhay.
Eksaktong alas-diyes ng umaga, isang malakas na busina at kalabog sa gate ang gumambala sa kanilang katahimikan.
“Sino ba ‘yang istorbo na ‘yan?!” inis na reklamo ni Beatriz habang tamad na tumatayo. “Yaya! Buksan mo nga ang pinto!”
Subalit hindi na kinailangang buksan ng katulong ang pinto. Bumukas ito at bumungad ang apat na matitipunong lalaking naka-uniporme ng private security, kasama ang isang pormal na lalaki—ang bagong may-ari ng bahay, si Mr. Henderson, at ang kanyang legal counsel. Sa likod nila ay may dalawang malalaking truck ng movers.
“Ano’ng kalokohan ito?!” galit na sigaw ni Don Arturo, hawak pa ang kanyang dyaryo habang mabilis na lumapit. “Sino kayo para pumasok sa pamamahay ko?! Ipapapulis ko kayo! Trespassing kayo sa pag-aari ko!”
Ngumisi ang abogado ni Mr. Henderson at may inilabas na makapal na folder. “Kayo ba si Arturo at Beatriz? Ako ang legal counsel ni Mr. Henderson. Nais naming ipaalam sa inyo na ang lupang ito, ang bahay, at ang lahat ng permanent fixtures dito ay opisyal nang pag-aari ng aking kliyente simula kahapon.”
“Ano?! Kalokohan!” sigaw ni Beatriz, namumula ang mukha sa galit. “Bahay ito ng pamilya namin! Ang kuya ko ang may-ari nito! Umalis kayo rito bago ko ipatawag ang security ng subdivision!”
“Tawagin mo kung sino ang gusto mong tawagin, Ineng,” kalmadong sagot ng abogado sabay abot ng kopya ng bagong Certified True Copy ng titulo at ang Deed of Absolute Sale. “Tingnan mo kung kaninong pangalan ang dating nakasulat diyan. Clara Santos. Walang Arturo, walang Beatriz, at lalong walang apelyido ng asawa niya dahil binili niya ito bago pa man siya ikasal. At kahapon, opisyal na niya itong ibinenta kay Mr. Henderson nang buo at legal.”
Nanigas si Don Arturo. Nanginginig niyang hinablot ang mga papeles. Nang makita niya ang malinaw na pirma at selyo ng Registry of Deeds, unti-unting nawala ang kulay sa kanyang mukha. Naging maputla siya na tila nakakita ng multo.
“H-hindi maaari… Hindi ito totoo!” nanginginig na bulong ni Don Arturo.
Kasabay noon, huminto ang isang itim na kotse sa tapat ng bakuran. Bumaba ako, kasama si Atty. Victor Ramos. Kahit pitong buwan na akong buntis, maayos ang aking tindig, nakasuot ng eleganteng maternity dress, at may malamig ngunit tiyak na ngiti sa aking mga labi. Sumunod din na dumating si Gabriel na humahangos at pawis na pawis matapos kong padalhan ng mensahe.
“Clara!” sigaw ni Gabriel pagkakita sa akin. “Ano’ng ibig sabihin nito?! Bakit may mga movers at security dito sa bahay nina Papa?!”
“Sa bahay nina Papa mo?” tanong ko nang may sarkastikong ngiti. “Gabriel, kailanman ay hindi naging kanila ang bahay na ito. Ito ay bahay ko. At dahil napatunayan ng pamilya mo na hindi nila kayang rumespeto sa tunay na nagmamay-ari at nagpalamon sa kanila, minabuti ko nang i-dispose ang ari-arian na ito.”
“Clara! Anak, mag-usap tayo!” biglang nagbago ang tono ni Don Arturo. Lumapit siya sa akin, nawala ang dating kayabangan at napalitan ng labis na takot at pagmamakaawa. “Nagbibiro lang naman kami noong Linggo! Pamilya tayo, Clara! Saan kami titira ng anak ko? Wala kaming ibang mapupuntahan!”
“Nagbibiro?” malamig kong tugon habang tinititigan siya sa mata. “Nang batuhin ako ng sapatos ng anak mo habang dinadala ko ang magiging apo mo, tinawanan mo lang ako. Sinabi mo pang maarte ako at huwag maghari-harian sa pamamahay mo. Ngayon, Don Arturo, panindigan ninyo ang kayabangan ninyo. Magsitayo kayo sa sarili ninyong mga paa.”
“Clara, parang awa mo na!” iyak ni Beatriz na tuluyan nang nawalan ng poise. Lumuhod siya sa harap ko habang umiiyak nang malakas. “Patawarin mo ‘ko, ate! Hindi ko sinasadya! Huwag mo kaming palabasin dito! Nakakahiya sa mga kapitbahay!”
“Ate? Ngayon kilala mo na akong ate?” paalala ko sa kanya habang nakatingin pababa sa kanyang pagmumukha. “Noong Linggo lang, sinabihan mo akong nakikitira lang ako sa apelyido ninyo at madudumihan ko ang paborito mong upuan. Ngayon, tingnan natin kung saan ka uupo.”
Bumaling ako sa mga movers ni Mr. Henderson. “Pakilabas na po ang mga personal nilang gamit. Huwag ninyong isasama ang mga gamit na binili ko, lalo na ang mga appliances at mamahaling sofa.”
Walang nagawa sina Don Arturo at Beatriz kundi ang humagulgol sa gilid ng kalsada habang isa-isang inilalabas ng mga trabahador ang kanilang mga maleta, damit, at mga gamit sa tapat ng mansyon. Kitang-kita ng mga mararangyang kapitbahay at tsismosa sa subdivision ang kahihiyang sinapit ng mag-ama na dati’y nagkukunwaring may-ari ng mansyon.
Hinarap ko si Gabriel na nakatulala at hindi makapaniwala sa bilis ng mga pangyayari.
“Gabriel,” wika ko nang may pinal na desisyon. “Kung hindi mo kayang protektahan ang asawa mo at ang magiging anak natin laban sa kawalang-respeto ng pamilya mo, hindi ka nararapat maging haligi ng aking tahanan. Magkakaroon tayo ng legal separation. Hahayaan kitang makita ang anak mo kapag isinilang na siya, ngunit hanggang doon na lamang iyon. Hindi ko kailangan ng asawang piping saksi sa pang-aabuso sa akin.”
Hindi nakaimik si Gabriel. Napayuko na lamang siya sa matinding pagsisisi habang pinapanood ang kanyang ama at kapatid na nag-aagawan sa mga itinapong gamit sa kalsada.
Pumasok ako muli sa aking sasakyan, binuksan ang aircon, at hinaplos ang aking tiyan. Sa wakas, gumaan ang aking pakiramdam. Napatunayan ko sa aking sarili na ang tunay na lakas ng isang babae at ina ay ang hindi pagpayag na yurakan ng sinuman ang kanyang dangal—gaano man ito kalapit sa kanyang buhay. Sa hawak kong yaman, sariling kakayahan, at malinis na konsensya, handa na akong simulan ang isang mapayapa at marangal na buhay kasama ang aking magiging anak.